21edingen

21eDingen bij Hogeschool van Amsterdam: maatwerk werkt het best

Aanleiding
De afdeling Onderwijsresearch & Ontwikkeling (ORO) van de Hogeschool van Amsterdam (HvA) verzorgt onder meer de training en deskundigheidsbevordering van docenten. Peter Dekker is onderwijskundig adviseur op deze afdeling en richt zich op technologie in het onderwijs. Hij vertelt: “De afdeling voorziet in een groot scholingsaanbod. Ook op het gebied van ict in het onderwijs. We scholen onze docenten bijvoorbeeld in het gebruik van de digitale leer- en werkomgeving en mindmappen. Wij zijn continue op zoek naar nieuwe interessante dingen. De cursus 21eDingen van SURFacademy was een mooie aanvulling op ons aanbod.”

Opzet op maat
In 2011 is de HvA officieel gestart met het geven van 21eDingen. “Vorig jaar hebben we twee pilots gedraaid. De eerste cursus, met een open inschrijving en een vaste cursusdatum, werd afgeblazen vanwege te weinig aanmeldingen. Voor de tweede pilot kozen we een andere aanpak. Dit keer boden we de cursus aan als maatwerktraining, geheel aangepast aan de wensen van de afdeling of de groep. Niet alleen wat betreft de datum, maar ook qua inhoud. Deze opzet werkte goed. De cursus zet in op teamgeest door de deelnemers digitaal op elkaars blogs te laten reageren en versterkt daardoor ook het team. Het is een sociaal gebeuren waar de mensen elkaar beter leren kennen. Ook worden er tijdens de cursus onderling afspraken gemaakt over samenwerking die ook na de cursus voordeel opleveren.”

Aanpak per eDing
HvA gebruikt het materiaal zoals SURFacademy het aanbiedt. “We doen twee weken over een eDing. Aan het eind van de eerste week organiseren we een – optionele – bezembijeenkomst. Iedereen die technische problemen ervaart, komt hiernaartoe voor technische support. Problemen worden ter plekke opgelost, zodat iedereen door kan. Hiermee voorkom je uitval vanwege technische tegenvallers. Aan het eind van de tweede week houden we een reflectiebijeenkomst. Dan evalueren we wat we bij elkaar in de blogs hebben gelezen en wat dat voor het werk betekent. Elke week, en soms ook tussendoor, sturen we een ‘newsflash’. In dit korte en bondige nieuwsbericht koppelen we terug wat er de afgelopen weken is gebeurd. De informatie hiervoor halen we uit de weblogs van de deelnemers. Dat is dus voor hen heel herkenbaar.”

Evaluatie
Tijdens de pilot doorliepen Peter en zijn ORO-collega’s zelf de complete 21eDingencursus. “Daarna hebben we direct een gezamenlijk twitteraccount gestart: twitter.com/#!/HvA_OrO. 21eDingen heeft positief bijgedragen aan ons beeld over digitale en webzaken. Wij moesten als hogeschool en als ‘trainingsafdeling’ op het juiste spoor komen en de cursus heeft ons daar erg bij geholpen. Iedereen die 21eDingen volgt moet er in de praktijk mee aan de slag. Je wordt gedwongen om er over na te denken. Dat levert veel meer op dan wanneer je alleen een theoretische uitleg zou krijgen.”

“De newsflash hebben wij in het leven geroepen om een extra contactmoment met de deelnemers te creëren. Het houdt de mensen bij de les. Je ziet elkaar immers nauwelijks.”

Toekomstplannen
De verantwoording om te werken aan o.a. digitale informatievaardigheden ligt bij de leidinggevende en de medewerker zelf. “Om de persoonlijke ontwikkeling van onze docenten te stimuleren richten we in 2012 de HvA-academie op. Met deze academie krijgen we een stevigere verankering van deskundigheidsbevordering binnen de HvA. Met een mooi scholingsaanbod dat goed aansluit bij ons beleid. Bovendien onderschrijven we daarmee onze visie op leren, het netwerkleren. Wat zoveel inhoudt als: je leert het beste met en van elkaar. Iets waar 21eDingen natuurlijk perfect bij aansluit!”

Docenten stimuleren
Peter geeft aan dat op de hogeschool onderwijs de corebusiness is. “Docenten nemen niet zoveel ruimte om zich zelf te ontwikkelen binnen werkuren. Wij grijpen toch elke gelegenheid aan om het opleidingsaanbod voor docenten binnen de organisatie voor het voetlicht te brengen. Bovendien proberen we mensen actief te stimuleren zich verder te ontwikkelen. Daarvoor zetten we in op persoonlijke contacten en netwerken.”

“De grote kracht van 21eDingen is dat deelnemers spelenderwijs met alle ict-tools aan de slag gaan, en daarover schrijven op hun weblog. Zo werken ze ongemerkt aan hun informatievaardigheden. Je merkt dat bij sommigen een bepaalde onzekerheid langzamerhand verdwijnt.”

In de praktijk
“We hebben inmiddels wel ideeën over hoe we docenten willen stimuleren het geleerde ook in de praktijk te brengen. We willen alles wat we met elkaar weten beschrijven om deze kennis vast te houden. Het idee is om daarvoor themasites of – dynamische – bronboeken in te richten. Met deze kennisbasis, vormgegeven als een soort wiki, maak je de kennis beschikbaar voor medecursisten en andere collega’s. In het netwerk dat we hieromheen bouwen kunnen we met elkaar discussiëren. Bijvoorbeeld over thema’s als webcolleges, inspirerende didactiek en de toegevoegde waarde van het gebruik van ict-tools bij internationalisering, instroom en doorstroom.”

“De mooiste reactie van een cursusdeelnemer: ik heb altijd geprobeerd mij verre te houden van deze ict-tools. Maar nu ben ik ermee aan de slag en vind ik het leuk!”

N.B. De blogs van de deelnemers van de gecombineerde cursus van de Universiteit van Amsterdam en de Hogeschool van Amsterdam in 2010 kan je hier bekijken. Kijk hier voor het interview met Annette Langendijk van de Universiteit van Amsterdam.